Mobil uygulama yaptırma: karar vermeden önce bilinmesi gerekenler

Mobil uygulama yaptırmaya nereden başlanır?

Tek soru: bu uygulama olmadan bugün kim, hangi işi nasıl yapıyor? Cevabı bir cümlede veremiyorsanız kapsam henüz yok demektir ve bu aşamada alınan her teklif tahmindir. "Müşterilerimiz sipariş versin" bir kapsam değil, bir temennidir. "Bayilerimiz cari bakiyesini görüp sipariş geçsin, sipariş muhasebeye düşsün" bir kapsamdır — çünkü içinde iki dış sistem ve bir yetki modeli vardır.

Bu cümle netleştiğinde ikinci soru kendiliğinden cevaplanır: uygulamanın ilk sürümünde hangi ekran olmadan ürün çalışmaz. Geri kalan her şey ikinci sürüme kalabilir ve genellikle kalmalıdır da; ilk sürümün amacı tam ürünü teslim etmek değil, varsayımı ölçülebilir hâle getirmektir.

Native mi React Native mi yaptırmalıyım?

Bu bir teknoloji tercihi gibi görünür ama aslında bir kullanım profili sorusudur ve cevabı sizde değil, verinizdedir. Uygulama kamerayı sürekli kullanıyor, arka planda konum topluyor ya da ağır grafik işliyorsa cihaza yakın çalışan bir katman gerekir. Kalan işlerin büyük çoğunluğunda tek kod tabanı iki mağazaya birden çıkar ve ayrı ekip maliyeti oluşmaz. Size bu soruyu sormadan doğrudan bir teknoloji adı söyleyen firma, cevabı sizin işinizden değil kendi rahatlığından türetmiştir.

Mobil uygulama yaptırmak ne kadar sürer?

Takvimi belirleyen şey bağlantı sayısıdır. Aşağıdaki aralıklar Neuros'un kendi teslim takvimlerinden çıkar ve kapsam netleştikten sonraki süreyi gösterir — kapsamın netleşmesi ayrı bir iştir.

Yazılım firmasına hangi soruları sormalıyım?

Bu soruların ortak özelliği, cevabının yazılı olarak verilebilmesidir. Sözlü cevap veren firma projeyi de sözlü yönetir.

• Teslimden sonra kaynak kod, mağaza hesapları ve alan adı kimin üzerinde kalıyor?
• Şu anda mağazada yayında olan hangi uygulamanızı indirip kullanabilirim?
• Kapsam dışı sayılan işler sözleşmede tek tek yazılı mı?
• Projede kaç kişi çalışacak, kim — isim ve rol olarak?
• Uygulama mağaza incelemesinden geçmezse düzeltme kimin yükümlülüğünde ve ek ücreti var mı?
• Bakım nasıl fiyatlanıyor; hata düzeltmesi ile yeni özellik ayrı kalemler mi?
• İşletim sistemi yeni büyük sürüm çıkardığında güncelleme takvimi nasıl işliyor?

App Store hesabı benim adıma mı açılmalı?

Uygulamanın sahibi olan şirketin adına. Bu, rehberdeki en ucuz ve en çok atlanan maddedir. Hesap geliştirici firmanın üzerindeyse uygulamanın kullanıcı yorumları, indirme geçmişi, sıralaması ve abonelik geliri de o hesaba bağlıdır; firma değiştirmek uygulamayı sıfırdan yayınlamak anlamına gelir ve mevcut kullanıcılar taşınmaz.

Hesap açma işi teknik değil idari bir süreçtir ve genellikle geliştirmeden önce başlatılmalıdır, çünkü kurumsal doğrulama günler sürebilir. Apple tarafındaki adımlar için App Store geliştirici hesabı rehberimize, Google tarafı için Google Play geliştirici hesabı rehberimize bakabilirsiniz; ikisi de doğrudan müşterilerimize gönderdiğimiz metinlerdir.

Yazılım sözleşmesinde nelere dikkat edilmeli?

• Fikri mülkiyet devri: teslimde kaynak kodun, tasarım dosyalarının ve dokümantasyonun size geçtiği açıkça yazılı olmalı.
• Hesap sahipliği: mağaza hesapları, alan adı, bulut hesapları ve analitik hesapları sizin kurumsal kimliğinizde.
• Kapsam dışı listesi: neyin dâhil olmadığı tek tek yazılı — sonradan çıkan tartışmaların neredeyse tamamı bu listede olmayan işlerden çıkar.
• Kabul ölçütü: "çalışıyor" ne demek, hangi cihaz ve sürümlerde test edildi, hangi durumda teslim kabul edilmiş sayılıyor.
• Bakım ve yanıt süresi: ücretsiz destek dönemi, sonrasında yanıt süresi, düzeltme önceliği ve aylık sürüm sayısı.

Uygulama yayınlandıktan sonra bakım gerekir mi?

Mağazalar duran bir uygulamayı sonsuza kadar dağıtmaz. Google Play, uygulamaların belirli bir hedef API seviyesini karşılamasını zorunlu tutar ve bu seviyeyi her yıl yükseltir; karşılamayan uygulama yeni cihazlarda görünmez olur. Apple tarafında inceleme kuralları düzenli olarak güncellenir ve mevcut uygulamalar da bu kurallara tabidir. Yani bakım anlaşması bir ek hizmet değil, uygulamanın yayında kalma şartıdır.

Yazılım firması sabit fiyat mı vermeli?

Kapsamı net bir ilk sürümde sabit fiyat sizi korur: risk tedarikçidedir ve bir sayı bilirsiniz. Ama kapsam netleşmeden sabit fiyat istemek tedarikçiyi riski fiyata yazmaya zorlar; aynı iş için gelen teklif, keşif yapılmış hâline göre belirgin biçimde yüksek çıkar. Doğru sıra iki aşamalı: ücretli ve kısa bir keşif, ardından net kapsamla sabit fiyat.

Uygulamanın tasarım dosyaları bana verilir mi?

Tasarım dosyaları teslim kapsamına yazılmadığında, firma değiştirmek uygulamayı yeniden tasarlamak anlamına geliyor. Sözleşmede aranacak cümle "tasarım teslim edilir" değil, "kaynak tasarım dosyaları ve tasarım sistemi, düzenlenebilir formatta devredilir" olmalı. Ekran görüntüsü teslimi tasarım teslimi değildir.

Uygulama içi satın almada mağaza komisyon alıyor mu?

Dijital içerik ya da abonelik satıyorsanız mağazalar kendi ödeme sistemlerini şart koşuyor ve komisyon alıyor; fiziksel ürün ve hizmet satışında ise kendi ödeme altyapınızı kullanabiliyorsunuz. Bu ayrım iş modelinizi doğrudan etkiliyor ve kapsam konuşulurken netleşmesi gerekiyor — sonradan fark edildiğinde fiyatlandırmanın tamamı yeniden kurulmak zorunda kalıyor.

Uygulamadan bildirim göndermek için ne gerekiyor?

Evet, ve genellikle kapsam dışı bırakılıyor. Bildirim altyapısı yalnızca teknik bir bağlantı değil: hangi olayda kime, hangi sıklıkta, hangi izinle gönderileceği ürün kararıdır. İzin isteme anını yanlış kurgulayan uygulamalar bildirim iznini kalıcı olarak kaybediyor — kullanıcı bir kez reddettiğinde tekrar sormak sistem ayarlarından geçiyor.

İnternet olmayan yerde uygulama çalışır mı?

Saha, lojistik ve perakende uygulamalarında neredeyse her zaman gerekiyor ve bu mimari bir karar; sonradan eklenemiyor. Çevrimdışı çalışan bir uygulama veriyi cihazda tutar, bağlantı geldiğinde birleştirir ve çakışmaları çözer. Bu üçüncü madde işin zor kısmı: iki kullanıcı aynı kaydı çevrimdışıyken değiştirdiğinde hangisinin kazanacağına ürün karar vermeli.

Uygulama hangi telefonlarda test edilecek?

Sözleşmede yazılmadığında bu kalem teslim gününde tartışmaya dönüşüyor. Netleştirilmesi gereken üç şey: hangi işletim sistemi sürümlerinin destekleneceği, hangi ekran boyutlarının test edileceği ve en eski desteklenen cihazın hangisi olduğu. "Tüm cihazlarda çalışır" ifadesi test edilebilir bir taahhüt değildir.

Uygulamam neden çöküyor, nasıl görebilirim?

Olmalı, çünkü ikisi de yayın sonrası ilk haftanın tek görme aracı. Çökme takibi olmayan bir uygulamada kullanıcı sessizce siliyor ve siz bunu indirme sayısının düşmesinden aylar sonra anlıyorsunuz. Kurulumun teslim kapsamında olmasını ve hesabın sizin kurumsal kimliğinizde açılmasını isteyin.

“Bir yazılım firmasını portföyünden değil, hâlâ yayında olan bir işinden tanırsınız.”